ಪದೋನ್ನತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಮೀಸಲಾತಿ ಕೋರುವ ಕಾನೂನಾತ್ಮಕ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ- ಹೈಕೋರ್ಟ್

ತಿರುವನಂತಪುರಂ: 2016 ರ ಅಂಗವಿಕಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಾಯ್ದೆಯ (RPWD ಕಾಯ್ದೆ) ಸೆಕ್ಷನ್ 34 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಒದಗಿಸಲಾದ ಮೀಸಲಾತಿಯು, ಸೆಕ್ಷನ್ 33 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ತ ಸರ್ಕಾರವು ಗುರುತಿಸಿದ ಹುದ್ದೆಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದು ಪದೋನ್ನತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ (fractional) ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಕೋರುವ ಕಾನೂನಾತ್ಮಕ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕೇರಳ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ.

ಅಂಗವಿಕಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಕೋಟಾದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಡ್ತಿ ಕೋರಿ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸೆಕ್ಷನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ರಿಟ್ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿದ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಎನ್.ನಾಗರೇಶ್ ನೇತೃತ್ವದ ಪೀಠವು, ಅಂಗವಿಕಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾತಿ ಸರ್ಕಾರ ಗುರುತಿಸಿದ ಹುದ್ದೆಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ. ಪದೋನ್ನತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಹುದ್ದೆಗೆ ಮೀಸಲಾತಿ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸೆಕ್ಷನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಾಗಿರುವ ಅರ್ಜಿದಾರರಾದ ಶೋಯಾಬ್ ಕೆ.ಎ. ಮತ್ತು ಕವಿತಾ ಕೆ.ಎಸ್ ಅವರು ಶೇ. 40 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಗವೈಕಲ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಮಾನದಂಡದ ಅಂಗವೈಕಲ್ಯ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಾಗಿದ್ದರು. ಅಂಗವಿಕಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಕೋಟಾದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಬಡ್ತಿ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದನ್ನು ಅವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು.

ಅರ್ಜಿದಾರರು ಮೇ 17, 2022 ರಂದು ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಇಲಾಖೆ ಹೊರಡಿಸಿದ ಕಚೇರಿ ಜ್ಞಾಪಕ ಪತ್ರವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ, ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡದ ಮೂಲಕ ಬಡ್ತಿಗಳಿಗೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಗಣನಾ ವಲಯದೊಳಗೆ ಮಾನದಂಡದ ಅಂಗವೈಕಲ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಅರ್ಹ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಮೀಸಲಾದ ಖಾಲಿ ಹುದ್ದೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಆದೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳು ಅವರ ಬಡ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ವಾದಿಸಿದರು.

ಇತ್ತ ಅರ್ಜಿದಾರರ ಬಡ್ತಿ ಹುದ್ದೆಗಳಾದ ಸಹಾಯಕ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್, ಉಪ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಮತ್ತು ಜಂಟಿ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಅಂಗವಿಕಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತವೆಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಅಂತಹ ಗುರುತಿನ ಚೀಟಿಯ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಆರ್ ಪಿಡಬ್ಲ್ಯೂಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಬಡ್ತಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನುಬದ್ದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಎಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಾದಿಸಿತು ಆಫೀಸ್ ಮೆಮೊರಾಂಡಮ್ ಮತ್ತು ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ವಿರುದ್ದ ಎ.ಕೆ. ನಾಯರ್ ಮತ್ತು ಲೀಸಮ್ಮ ಜೋಸೆಫ್ ತೀರ್ಪುಗಳ ಮೇಲಿನ ಅರ್ಜಿದಾರರ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತು. ಹಾಗೂ ಮೀಸಲಾತಿಗಾಗಿ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ತತ್ವವು ಏಕರೂಪವಾಗಿ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಗುರುತಿಸದ ಹುದ್ದೆಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವುದು ಆರ್ಪಿಡಬ್ಲ್ಯೂಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅದು ಗಮನಿಸಿತು.

ಅರ್ಜಿದಾರರು ಒಟ್ಟು ಕ್ಯಾಡರ್ ಬಲದ 4% ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ, ಭಾಗಶಃ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನೂ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು ಎಂದು ವಾದಿಸಿ ಪದೋನ್ನತಿಯನ್ನು ಬೇಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪದೋನ್ನತಿ ಹಂತಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನು ಹಕ್ಕನ್ನು ಬೇಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.

ಸಂಪಾದಕರು
ಲಾಗೈಡ್ ಕನ್ನಡ‌ ಕಾನೂನು ಮಾಸಪತ್ರಿ